మీరు ఎప్పుడైనా ఆలోచించారా? స్టాక్ మార్కెట్‌లో లేదా కమోడిటీ మార్కెట్‌లో కొంతమంది మాత్రమే కోట్లాది రూపాయలు ఎలా సంపాదిస్తారు? మిగిలిన 90 శాతం మంది ఎందుకు నష్టపోతుంటారు? అసలు ఆ విజేతల ఆలోచనా విధానం ఎలా ఉంటుంది? వారు ఎలాంటి వ్యూహాలను అనుసరిస్తారు? ఈ ప్రశ్నలన్నింటికీ సమాధానం దొరికే ఒకే ఒక్క అద్భుతమైన పుస్తకం – “మార్కెట్ విజార్డ్స్” (Market Wizards). దీనిని ప్రముఖ రచయిత జాక్ ష్వాగర్ రాశారు.

ఫైనాన్షియల్ ప్రపంచంలో దీనిని ఒక “బైబిల్” అని పిలుస్తారు. ఎందుకంటే, ఇందులో కేవలం సిద్ధాంతాలు ఉండవు. ప్రపంచంలోనే అత్యంత విజయవంతమైన ట్రేడర్లతో రచయిత స్వయంగా ముఖాముఖి జరిపి, వారి అనుభవాలను, వారి విజయ రహస్యాలను, వారు చేసిన తప్పులను మన కళ్ళకు కట్టినట్లు వివరించారు. ఈ రోజు మనం ఈ ఆర్టికల్‌లో ఈ పుస్తకంలోని సారాంశాన్ని, అందులోని ముఖ్యమైన పాఠాలను చాలా లోతుగా, ఒక కథలాగా తెలుసుకుందాం. మీరు ఒక కొత్త ఇన్వెస్టర్ అయినా లేదా అనుభవజ్ఞుడైన ట్రేడర్ అయినా, ఈ విశ్లేషణ మీ ఆర్థిక జీవితాన్ని మలుపు తిప్పుతుంది.

రచయిత జాక్ ష్వాగర్ గురించి

జాక్ ష్వాగర్ కేవలం ఒక రచయిత మాత్రమే కాదు, ఆయన స్వయంగా ఫ్యూచర్స్ మరియు హెడ్జ్ ఫండ్స్ రంగంలో నిష్ణాతుడు. ఆయనకు మార్కెట్ గణాంకాలపై అపారమైన పట్టు ఉంది. ఆయన రాసిన “మార్కెట్ విజార్డ్స్” సిరీస్ పుస్తకాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా బెస్ట్ సెల్లర్స్‌గా నిలిచాయి. ఒక సాధారణ ట్రేడర్ స్థాయి నుండి, మార్కెట్‌ను శాసించే స్థాయికి ఎదిగిన వ్యక్తులను ఇంటర్వ్యూ చేయడం ద్వారా, వారి అంతరంగాన్ని ఆవిష్కరించడంలో ష్వాగర్ ఎంతో ప్రతిభ కనబరిచారు. ఆయన ఈ పుస్తకం ద్వారా చెప్పదలచుకున్నది ఒక్కటే – “ట్రేడింగ్‌లో విజయం అనేది అదృష్టం కాదు, అది ఒక క్రమశిక్షణతో కూడిన కళ.”

పుస్తక ప్రధాన సారాంశం: మార్కెట్ విజేతలు ఎవరు?

ఈ పుస్తకం 1989లో ప్రచురించబడినప్పటికీ, ఇందులో ఉన్న సూత్రాలు ఈనాటికీ, రాబోయే తరాలకూ కూడా వర్తిస్తాయి. జాక్ ష్వాగర్ ఈ పుస్తకంలో కరెన్సీ ట్రేడర్లు, స్టాక్ ట్రేడర్లు, ఫ్యూచర్స్ ట్రేడర్లు మరియు ఫ్లోర్ ట్రేడర్లను ఇంటర్వ్యూ చేశారు. వారందరి నేపథ్యాలు వేరైనప్పటికీ, వారందరిలోనూ కొన్ని ఉమ్మడి లక్షణాలు ఉన్నాయని రచయిత గుర్తించారు. అవి:

1. రిస్క్ మేనేజ్‌మెంట్ (నష్ట భయ నిర్వహణ).
2. సొంత ట్రేడింగ్ శైలిని కలిగి ఉండటం.
3. ఓటమిని అంగీకరించే ధైర్యం.
4. మానసిక దృఢత్వం.

ఇప్పుడు మనం ఈ పుస్తకంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన అధ్యాయాలను మరియు అందులోని దిగ్గజ ట్రేడర్ల పాఠాలను వివరంగా పరిశీలిద్దాం.

అధ్యాయాల వారీగా పూర్తి వివరణ మరియు విశ్లేషణ

మైఖేల్ మార్కస్: 30 వేల నుండి 8 కోట్ల డాలర్ల ప్రయాణం

ఈ పుస్తకంలో అత్యంత ఆసక్తికరమైన కథ మైఖేల్ మార్కస్ ది. ఆయన తన కెరీర్ ప్రారంభంలో అనేకసార్లు వైఫల్యం చెందారు. ఒకానొక దశలో తన తండ్రి చనిపోతే వచ్చిన ఇన్సూరెన్స్ డబ్బును కూడా మార్కెట్‌లో పోగొట్టుకున్నారు. కానీ ఆయన ఎడ్ సెకోటా అనే మరొక గొప్ప ట్రేడర్‌ను కలిసిన తర్వాత ఆయన దృక్పథం మారింది.

మార్కస్ చెప్పే ప్రధాన పాఠం ఏమిటంటే – “ఓర్పు”. మంచి ట్రేడ్ దొరికేవరకూ వేచి ఉండాలి. అలాగే, ఒక్క ట్రేడ్‌లోనే మొత్తం సంపాదించాలనే అత్యాశ ఉండకూడదు. ఆయన కేవలం 30 వేల డాలర్లతో మొదలుపెట్టి, 10 ఏళ్ళలో 80 మిలియన్ డాలర్లకు (సుమారు 8 కోట్ల డాలర్లు) పైగా సంపాదించారు. “మీరు నష్టాల్లో ఉన్నప్పుడు పొజిషన్‌ను తగ్గించుకోండి, లాభాల్లో ఉన్నప్పుడు పొజిషన్‌ను పెంచుకోండి” అనేది ఆయన చెప్పే బంగారు సూత్రం.

బ్రూస్ కొవ్నెర్: ప్రపంచ స్థాయి మాక్రో ట్రేడర్

బ్రూస్ కొవ్నెర్ కథ చాలా మందికి స్ఫూర్తిదాయకం. ఆయన మొదట ఒక టాక్సీ డ్రైవర్. కానీ మార్కెట్ మీద ఉన్న ఆసక్తితో ట్రేడింగ్ నేర్చుకున్నారు. ఆయన క్రెడిట్ కార్డ్ ద్వారా 3,000 డాలర్లు అప్పు తీసుకొని ట్రేడింగ్ మొదలుపెట్టారు. కొన్ని రోజుల్లోనే అది 40,000 డాలర్లకు పెరిగింది. కానీ, సరైన రిస్క్ మేనేజ్‌మెంట్ లేకపోవడం వల్ల, ఆ లాభంలో సగం కొన్ని గంటల్లోనే ఆవిరైపోయింది. ఆ సంఘటన ఆయనకు ఒక గొప్ప పాఠాన్ని నేర్పింది.

కొవ్నెర్ చెప్పేదేమిటంటే – “నేను ట్రేడ్ తీసుకునే ముందే, నేను ఎక్కడ బయటకు రావాలో (ఎగ్జిట్) నిర్ణయించుకుంటాను.” అంటే స్టాప్ లాస్ ఎక్కడ పెట్టాలో తెలియకుండా ఆయన ట్రేడ్ చేయరు. ఆయన ఎప్పుడూ తన క్యాపిటల్‌లో 1 శాతం కంటే ఎక్కువ రిస్క్ తీసుకోరు. మార్కెట్ ఎలా స్పందిస్తుందో ఊహించడం కంటే, మార్కెట్ చూపిస్తున్న దిశలో వెళ్లడం మేలని ఆయన సూచిస్తారు.

రిచర్డ్ డెన్నిస్: ట్రేడర్లు పుడతారా? తయారు చేయబడతారా?

రిచర్డ్ డెన్నిస్ ఒక లెజెండ్. ఆయన కేవలం 400 డాలర్లతో మొదలుపెట్టి, దానిని 200 మిలియన్ డాలర్లకు పైగా పెంచారు. ఆయనకు ఒక విచిత్రమైన సందేహం వచ్చింది. “ట్రేడింగ్ అనేది పుట్టుకతో వచ్చే ప్రతిభా? లేక ఎవరికైనా నేర్పించవచ్చా?” అని. ఈ సందేహాన్ని నివృత్తి చేసుకోవడానికి ఆయన ఒక ప్రయోగం చేశారు. దీనినే “టర్టిల్ ట్రేడింగ్ ఎక్స్-పెరిమెంట్” అంటారు.

ఆయన పత్రికల్లో ప్రకటన ఇచ్చి, కొంతమంది సామాన్యులను ఎంపిక చేసుకున్నారు. వారికి తన ట్రేడింగ్ నియమాలను నేర్పించారు. ఆశ్చర్యకరంగా, ఆ సామాన్యులు కోట్లాది రూపాయలు సంపాదించారు. దీని ద్వారా డెన్నిస్ నిరూపించింది ఏమిటంటే – “సరైన నియమాలు, కచ్చితమైన క్రమశిక్షణ ఉంటే ఎవరైనా గొప్ప ట్రేడర్ కావచ్చు.”

పాల్ ట్యూడర్ జోన్స్: దూకుడు మరియు రక్షణ

పాల్ ట్యూడర్ జోన్స్ పేరు వినగానే 1987 నాటి “బ్లాక్ మండే” గుర్తుకు వస్తుంది. మార్కెట్ కుప్పకూలిన ఆ రోజున, ప్రపంచం మొత్తం నష్టపోతుంటే, జోన్స్ మాత్రం రెట్టింపు లాభాలను సంపాదించారు. ఆయన మార్కెట్ పడిపోతుందని ముందే ఊహించి షార్ట్ సెల్లింగ్ చేశారు.

ఆయన చెప్పే ముఖ్యమైన పాఠం: “డిఫెన్స్ (రక్షణ) అనేది అఫెన్స్ (దాడి) కంటే ముఖ్యం.” అంటే, ఎంత సంపాదిస్తున్నాం అనే దానికంటే, మన దగ్గర ఉన్న డబ్బును ఎంత జాగ్రత్తగా కాపాడుకుంటున్నాం అనేది ముఖ్యం. “ప్రతి రోజూ నా పోర్ట్‌ఫోలియో సున్నా అని భావిస్తాను, నిన్నటి లాభాలను చూసి గర్వపడను” అని ఆయన అంటారు. అహంకారం ట్రేడర్‌కు అతిపెద్ద శత్రువు అని ఆయన నమ్ముతారు.

ఎడ్ సెకోటా: సిస్టమ్ ట్రేడింగ్ పితామహుడు

ఎడ్ సెకోటా కంప్యూటర్ల వినియోగం అంతగా లేని కాలంలోనే, కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్‌ల ద్వారా ట్రేడింగ్ సిస్టమ్స్‌ను అభివృద్ధి చేశారు. ఆయన భావోద్వేగాలకు తావు లేకుండా, కేవలం సిస్టమ్ చెప్పినట్లుగా ట్రేడ్ చేస్తారు. ఆయన చెప్పే మాటలు చాలా లోతుగా ఉంటాయి.

“ప్రతి ఒక్కరూ మార్కెట్ నుండి వారికి కావాల్సింది పొందుతారు.” ఇది వినడానికి వింతగా అనిపించవచ్చు. కొంతమందికి డబ్బు సంపాదించడం కంటే, ఉత్కంఠ (Thrill) పొందడం ఇష్టం. అందుకే వారు నష్టపోతున్నా ట్రేడింగ్ చేస్తూనే ఉంటారు. మరికొందరు తమను తాము బాధితులుగా చూసుకోవడానికి ఇష్టపడతారు. అందుకే వారు కావాలనే తప్పుడు నిర్ణయాలు తీసుకుంటారు. అంటే, మన అంతెర్నేత్రం (Subconscious Mind) ఏం కోరుకుంటుందో, మార్కెట్ మనకు అదే ఇస్తుందని సెకోటా వాదిస్తారు.

డాక్టర్ వాన్ థార్ప్: ట్రేడింగ్ సైకాలజీ

ఈ పుస్తకంలో వాన్ థార్ప్ ఒక ట్రేడర్ కాదు, కానీ ట్రేడర్ల మానసిక స్థితిని విశ్లేషించే సైకాలజిస్ట్. ఆయన చెప్పిన విషయం చాలా మంది కళ్ళు తెరిపిస్తుంది. “మీరు మార్కెట్‌ను ట్రేడ్ చేయరు, మిమ్మల్ని మీరు ట్రేడ్ చేసుకుంటారు.”

విజయం సాధించడానికి కావలసింది మంచి స్ట్రాటజీ మాత్రమే కాదు, ఆ స్ట్రాటజీని అమలు చేయడానికి కావలసిన మానసిక స్థైర్యం. భయం, దురాశ, ఆందోళన వంటి భావోద్వేగాలను ఎలా నియంత్రించుకోవాలో థార్ప్ వివరిస్తారు. మన నమ్మకాలే మన ట్రేడింగ్ ఫలితాలను నిర్ణయిస్తాయి.

మార్కెట్ విజార్డ్స్ పుస్తకం నుండి నేర్చుకోవలసిన 5 బంగారు సూత్రాలు

ఈ పుస్తకంలోని వందలాది పేజీల సారాంశాన్ని మనం ఈ క్రింది 5 సూత్రాల్లోకి కుదించవచ్చు:

1. నష్టాలను త్వరగా వదిలించుకోండి (Cut Losses Short): ప్రతి విజార్డ్ చెప్పిన మొదటి మాట ఇదే. ట్రేడ్ తప్పు అని తెలిసిన వెంటనే బయటకు వచ్చేయాలి. నష్టం పెరుగుతున్నా, అది తిరిగి వస్తుందనే ఆశతో ఉండకూడదు.

2. లాభాలను పెరగనివ్వండి (Let Profits Run): చాలామంది చిన్న లాభం రాగానే భయంతో బుక్ చేసుకుంటారు. కానీ పెద్ద ట్రేడర్లు ట్రెండ్ ముగిసేవరకూ ఆగుతారు. పెద్ద లాభాలే చిన్న చిన్న నష్టాలను కవర్ చేస్తాయి.

3. రిస్క్ మేనేజ్‌మెంట్ (Risk Management): ఒక్క ట్రేడ్‌లో మీ పెట్టుబడిలో 1% లేదా 2% కంటే ఎక్కువ రిస్క్ చేయకూడదు. పెట్టుబడిని కాపాడుకోవడం మొదటి లక్ష్యం, సంపాదించడం రెండవ లక్ష్యం.

4. మీకంటూ ఒక శైలిని ఏర్పరచుకోండి: ఇతరులను గుడ్డిగా అనుసరించవద్దు. మీ వ్యక్తిత్వానికి సరిపోయే పద్ధతిని (డే ట్రేడింగ్, స్వింగ్ ట్రేడింగ్ లేదా పొజిషనల్) ఎంచుకోండి.

5. క్రమశిక్షణ (Discipline): ప్రపంచంలో అత్యుత్తమ స్ట్రాటజీ మీ దగ్గర ఉన్నా, దానిని పాటించే క్రమశిక్షణ లేకపోతే అది వృథా.

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు (FAQ)

ప్రశ్న: ఈ పుస్తకం కొత్తగా స్టాక్ మార్కెట్‌లోకి వచ్చేవారికి అర్థమవుతుందా?
సమాధానం: ఖచ్చితంగా! ఇందులో కొన్ని టెక్నికల్ పదాలు ఉన్నప్పటికీ, జాక్ ష్వాగర్ వివరించే విధానం చాలా సరళంగా ఉంటుంది. ఇది టెక్నికల్ పుస్తకం కంటే, ట్రేడర్ల అనుభవాల సారం కాబట్టి ఎవరైనా చదవవచ్చు.

ప్రశ్న: ఈ పుస్తకంలోని సూత్రాలు ఇండియన్ స్టాక్ మార్కెట్‌కు పనికొస్తాయా?
సమాధానం: అవును. మార్కెట్లు వేరైనా (అమెరికా లేదా ఇండియా), మనుషుల భావోద్వేగాలు (భయం, దురాశ) ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఒక్కటే. కాబట్టి ఈ సైకాలజీ మరియు రిస్క్ మేనేజ్‌మెంట్ సూత్రాలు ఇండియన్ మార్కెట్‌లో కూడా 100% పనిచేస్తాయి.

ప్రశ్న: ఈ పుస్తకం చదివితే నేను కోటీశ్వరుడిని అవుతానా?
సమాధానం: కేవలం పుస్తకం చదివితే ఎవరూ కోటీశ్వరులు కాలేరు. కానీ, ఈ పుస్తకం మీకు సరైన మార్గాన్ని చూపిస్తుంది. ఇందులో చెప్పిన నియమాలను కఠినంగా పాటిస్తే, మీ విజయ అవకాశాలు గణనీయంగా పెరుగుతాయి.

ప్రశ్న: జాక్ ష్వాగర్ రాసిన ఇతర పుస్తకాలు ఏవి?
సమాధానం: “ది న్యూ మార్కెట్ విజార్డ్స్”, “హెడ్జ్ ఫండ్ మార్కెట్ విజార్డ్స్”, “అన్-నోన్ మార్కెట్ విజార్డ్స్” వంటి అద్భుతమైన పుస్తకాలను కూడా ఆయన రాశారు.

ముగింపు

“మార్కెట్ విజార్డ్స్” అనేది కేవలం స్టాక్ మార్కెట్ పుస్తకం మాత్రమే కాదు, ఇది జీవిత పాఠాలను నేర్పే గ్రంథం. విజయం సాధించడానికి కావలసిన పట్టుదల, ఓటమిని తట్టుకునే శక్తి, మరియు నిరంతర అభ్యాసం ఎంత ముఖ్యమో ఈ పుస్తకం మనకు గుర్తుచేస్తుంది. జాక్ ష్వాగర్ మనకు అందించిన ఈ జ్ఞాన సంపదను ఉపయోగించుకుని, మనం కూడా ఆర్థిక స్వేచ్ఛ దిశగా అడుగులు వేద్దాం.

మీరు నిజంగా ట్రేడింగ్‌లో రాణించాలనుకుంటే, ఈ పుస్తకాన్ని ఒక్కసారైనా చదవండి. మీ ట్రేడింగ్ జర్నీలో ఇది ఒక గొప్ప మార్గదర్శిగా నిలుస్తుంది. ఈ ఆర్టికల్ మీకు నచ్చినట్లయితే, మీ తోటి ట్రేడర్లతో పంచుకోండి. “finviraj.com”లో మరిన్ని ఆసక్తికరమైన ఫైనాన్షియల్ ఆర్టికల్స్ కోసం చూస్తూనే ఉండండి.